ปวดฟันเกิดจากอะไร? อาการแบบไหนควรรีบพบทันตแพทย์
อาการปวดฟันเป็นหนึ่งในปัญหาทางทันตกรรมที่พบได้บ่อย หลายคนอาจเริ่มจากปวดเล็กน้อย เสียวฟันเป็นครั้งคราว หรือรู้สึกเจ็บเวลารับประทานอาหารเย็น ร้อน หรือหวาน แต่หากปล่อยไว้นาน อาการอาจรุนแรงขึ้นจนปวดตลอดเวลา ปวดตอนกลางคืน นอนไม่หลับ หรือเกิดการติดเชื้อจนเหงือกบวมและมีหนองได้
การปวดฟันสามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุ ตั้งแต่ฟันผุเล็กน้อย เหงือกอักเสบ ฟันแตก ฟันร้าว ไปจนถึงการติดเชื้อที่โพรงประสาทฟัน ดังนั้นการตรวจวินิจฉัยโดยทันตแพทย์จึงเป็นสิ่งสำคัญ
สาเหตุที่พบบ่อยของอาการปวดฟัน
1. ฟันผุ
ฟันผุเป็นสาเหตุที่พบได้บ่อยที่สุด โดยเริ่มจากคราบแบคทีเรียและกรดที่ทำลายผิวเคลือบฟัน หากฟันผุลึกขึ้นเรื่อย ๆ จนใกล้โพรงประสาทฟัน จะทำให้เกิดอาการเสียวฟัน ปวดเมื่อรับประทานของหวาน ของเย็น หรือของร้อน หากปล่อยไว้จนทะลุโพรงประสาทฟัน อาจทำให้เกิดอาการปวดรุนแรง ปวดตุบ ๆ หรือปวดตอนกลางคืน ซึ่งมักเป็นสัญญาณว่าต้องรักษารากฟัน
2. เหงือกอักเสบและโรคปริทันต์
บางครั้งอาการปวดอาจไม่ได้เกิดจากตัวฟันโดยตรง แต่อาจเกิดจากเหงือกและกระดูกรอบรากฟัน เช่น เหงือกอักเสบ เหงือกบวม มีเลือดออกเวลาแปรงฟัน หรือมีกลิ่นปากร่วมด้วย หากการอักเสบลุกลามจนกลายเป็นโรคปริทันต์ อาจทำให้ฟันโยก เหงือกร่น เคี้ยวเจ็บ และสูญเสียฟันได้ในระยะยาว
3. ฟันแตก ฟันร้าว หรือวัสดุอุดฟันหลุด
ฟันที่แตกหรือร้าวอาจทำให้เกิดอาการเจ็บแปลบเวลาเคี้ยวอาหาร บางรายอาจปวดเป็น ๆ หาย ๆ ทำให้เข้าใจผิดว่าไม่มีปัญหารุนแรง แต่รอยร้าวอาจลึกลงไปถึงโพรงประสาทฟันได้ หากมีวัสดุอุดฟันเก่าหลุดหรือแตก ก็อาจทำให้เศษอาหารติดและเกิดฟันผุซ้ำใต้รอยอุดได้
4. ฟันคุด
ฟันคุด โดยเฉพาะฟันกรามซี่สุดท้าย มักทำให้เกิดอาการปวด เหงือกบวม อ้าปากลำบาก หรือมีกลิ่นปากจากเศษอาหารสะสม หากมีการอักเสบซ้ำ ๆ อาจจำเป็นต้องพิจารณาผ่าฟันคุด
5. การนอนกัดฟันหรือขบฟันแน่น
ผู้ที่มีพฤติกรรมนอนกัดฟันหรือขบฟันแน่น อาจมีอาการปวดฟัน ปวดกราม ปวดขมับ โดยเฉพาะหลังตื่นนอน บางรายมีฟันสึก ฟันร้าว หรือเสียวฟันร่วมด้วย
ปวดฟันแบบไหนควรรีบพบทันตแพทย์
- ปวดฟันมากหรือปวดต่อเนื่องหลายวัน
- ปวดฟันตอนกลางคืน
- เหงือกบวม มีหนอง หรือหน้าบวม
- เคี้ยวอาหารแล้วเจ็บ
- เสียวฟันมากขึ้นเรื่อย ๆ
- ฟันแตก ฟันร้าว หรือวัสดุอุดฟันหลุด
- มีกลิ่นปากร่วมกับเลือดออกตามไรฟัน
- รับประทานยาแก้ปวดแล้วอาการไม่ดีขึ้น
การมาพบทันตแพทย์ตั้งแต่ระยะแรกจะช่วยให้รักษาได้ง่ายกว่า ลดโอกาสที่ฟันจะเสียหายมากขึ้น และช่วยลดค่าใช้จ่ายในการรักษาระยะยาว
ปวดฟันรักษาอย่างไร
- ฟันผุไม่ลึก: อุดฟัน
- ฟันผุลึกถึงโพรงประสาท: รักษารากฟัน
- เหงือกอักเสบจากหินปูน: ขูดหินปูนและดูแลเหงือก
- ฟันแตกหรือร้าว: อุดฟัน ครอบฟัน หรือรักษารากฟันตามความรุนแรง
- ฟันคุดอักเสบ: ประเมินเพื่อผ่าฟันคุด
ป้องกันอาการปวดฟันได้อย่างไร
- แปรงฟันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง
- ใช้ไหมขัดฟันเป็นประจำ
- ลดอาหารหวานและเครื่องดื่มที่มีน้ำตาล
- ตรวจสุขภาพช่องปากทุก 6 เดือน
- ไม่ใช้ฟันกัดของแข็ง เช่น น้ำแข็ง ฝาขวด หรือเปลือกถั่ว
สรุป
อาการปวดฟันอาจเกิดจากฟันผุ เหงือกอักเสบ ฟันร้าว ฟันคุด หรือปัญหาอื่น ๆ ในช่องปาก หากปวดฟันต่อเนื่อง ปวดตอนกลางคืน เหงือกบวม หรือมีหนอง ไม่ควรซื้อยาแก้ปวดรับประทานเองซ้ำ ๆ โดยไม่ตรวจหาสาเหตุ
FDC Dental Clinic พร้อมดูแลสุขภาพช่องปาก ตรวจหาสาเหตุของอาการปวดฟัน และวางแผนการรักษาที่เหมาะสมกับแต่ละบุคคล